Hàng ngàn người đã chen đứng chen ngồi, thức khuya, dậy sớm để đăng ký mua cho được căn hộ trong dự án Vista và Sky Garden 3 tại TP HCM khi móng nhà còn chưa được hình thành. Gần đây nhất, tại dự án Adonis 2, người ta đã bán cả những căn hộ “ảo” tầng 16 - 18. Nếu chiểu theo quy định, sai phạm của các công ty này đã rõ. Những sai phạm này là do sự thiếu trung thực hay là do làm theo “theo quen” xưa nay?

Trả lời câu hỏi về hàng loạt vi phạm trong các dự án xây dựng căn hộ chung cư cao cấp vừa qua, ông Nguyễn Tấn Bền - Giám đốc sở Xây dựng TP.HCM cho rằng, trước đây Quốc hội chỉ mới thông qua Luật về tín dụng, ngân hàng và luật này chỉ cho phép các tổ chức tín dụng, ngân hàng được huy động vốn. Còn gần đây, theo Luật Nhà ở và Nghị định hướng dẫn Luật kinh doanh bất động sản thì doanh nghiệp chỉ được phép tiến hành các thủ tục đăng ký mua bán, nhận tiền đặt cọc căn hộ sau khi thi công xong phần móng.

Để dự án được xét duyệt, khi doanh nghiệp lập hồ sơ đầu tư dự án, trong phần thuyết minh dự án họ thường nhận mình có đủ nhân lực, tài chính để thực hiện dự án. Nhưng trên thực tế, khi bắt đầu triển khai dự án thì cũng là lúc các doanh nghiệp tiến hành việc huy động vốn từ khách hàng để có thêm vốn thực hiện dự án.

Chủ đầu tư thì lập luận rằng, đó không phải là huy động vốn mà là tiền đăng ký, đặt cọc. Thế nhưng, nếu thật sự đó là khoản đặt cọc thì số tiền chỉ có thể từ 5-10% giá trị căn hộ và doanh nghiệp phải chuyển số tiền đó vào ngân hàng vì chưa được phép sử dụng. Thực tế, nhiều công ty đã lợi dụng danh nghĩa đặt cọc, nhận của khách hàng tới 50-60% giá trị căn hộ và đưa ngay vào kinh doanh, thay vì gửi ngân hàng.

Câu hỏi đặt ra là: liệu có phải khi doanh nghiệp trình hồ sơ xin cấp phép dự án là đã không trung thực?

Theo bà Đỗ Thị Loan - Tổng Thư ký hiệp hội Bất động sản TP.HCM thì các vụ việc vi phạm vừa qua là ở mức độ khác nhau. Các dự án The Vista, Sky Garden 3, Blue Diamond… bị “tuýt còi” vì bán nhà khi chưa xong phần móng. Theo quy định của Điều 39 Luật Nhà ở thì chủ đầu tư phải xây xong phần móng mới được huy động vốn từ khách hàng. Quy định này của Nhà nước nhằm loại bỏ các doanh nghiệp không có tiềm lực tài chính mà chỉ dựa vào quan hệ để xin đất rồi chuyển nhượng dự án kiếm lời.

Capital Land trong dự án The Vista và Phú Mỹ Hưng trong dự án Sky Garden 3 là những nhà đầu tư nước ngoài có tiềm lực tài chính mạnh và có uy tín. Capital Land là tập đoàn hàng đầu của Singapore, còn Phú Mỹ Hưng thì đã rất nổi tiếng nhờ việc đã xây dựng nên một khu đô thị được xem là kiểu mẫu tại Việt Nam. Hẳn không ai nghi ngờ gì về tiềm lực tài chính và cam kết đầu tư của các nhà đầu tư này.

Tại khu đô thị Phú Mỹ Hưng, do hạ tầng kỹ thuật đã hoàn chỉnh nên các cao ốc thi nhau mọc lên tại các ô đất ở đây. Việc huy động vốn từ khách hàng của công ty này để thực hiện dự án Sky Garden 3 vẫn được thực hiện theo “thói quen” trước đây mà không gặp phải bất cứ sự nhắc nhở nào từ phía các cơ quan quản lý.

Cũng cần phải nói thêm rằng, tại các dự án The Vista, Sky Garden 3 hay Blue Diamond, chủ đầu tư bán đúng những cái mà mình có, theo đúng thiết kế, tuy là chưa xây móng. Nhưng với Adonis 2 của Vạn Thịnh Hưng thì khác. Ngoài việc chưa xây xong móng đã rao bán nhà, công ty còn rao bán cả những căn hộ ở những tầng... dự kiến xây thêm trong lúc chưa trình hồ sơ cho cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Sai phạm trong lĩnh vực xây dựng rất đa dạng. Bất cập trong quản lý xây dựng tại Việt Nam thì đã rõ. Nhưng xử lý sai phạm sao cho có tình, có lý thì không phải lúc nào cũng làm được.

Ngọc Hiền (Doanh Nhân)