Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu suy thoái, đầu tư trái phiếu đang được xem là kênh đầu tư khá an toàn và hiệu quả.Trong thời gian qua, một số ngân hàng đã tung tiền nhập trái phiếu – coi đây là địa chỉ tin cậy để tối ưu hoá số vốn huy động đang khá dồi dào.

Trước đó, vào thời điểm tháng 5-6 vừa qua, nhiều nhà đầu tư vẫn tiếc khi bỏ lỡ cơ hội đầu tư trái phiếu với mức sinh lời lớn. Thời điểm này, nền kinh tế Việt Nam ở giai đoạn đỉnh điểm của những khó khăn với lạm phát, thâm hụt cán cân thương mại tăng cao. Việc ngoại tệ liên tục tăng giá, nhất là trên thị trường tự do và doanh nghiệp "khát" tín dụng đã đẩy lãi suất ngân hàng tăng vọt (lãi suất huy động tới 18%, thậm chí cao hơn; lãi suất cho vay 21 - 22%), doanh nghiệp rơi vào hoàn cảnh khó khăn. Những khó khăn của nền kinh tế đã làm giảm lòng tin của không ít nhà đầu tư nước ngoài. Hệ quả là trái phiếu chính phủ (loại còn thời gian đáo hạn dưới 2 năm) giảm giá mạnh. Lợi suất trái phiếu liên tục bị đẩy lên cao, có thời điểm lên tới trên 25%.

Số liệu thống kê của Công ty Chứng khoán Euro Capital cho thấy, trong 6 tháng đầu năm nay, nhà đầu tư nước ngoài bán ròng 570 triệu USD tiền trái phiếu. Thống kê từ Trung tâm Giao dịch Hà Nội cũng cho thấy, mức bán ròng trung bình từ giữa tháng 6/2008 đến cuối tháng 7/2008 là 245,46 tỷ đồng/phiên.

Nhưng thực tế, những dự đoán bi quan về nền kinh tế Việt Nam của giới phân tích nước ngoài đã không xảy ra: lãi suất ngân hàng đã không bị đẩy lên cao, USD cũng không tăng giá đột biến, với tỷ giá USD/VND về khoảng 16.000 đồng/USD… Việc bán trái phiếu của nhà đầu tư nước ngoài ở giai đoạn trước đó có thể nói là một hành động thiệt đơn, thiệt kép.

Khi chỉ số giá tiêu dùng trong tháng 10 giảm so với tháng trước đó, Ngân hàng Nhà nước thay đổi chính sách tiền tệ từ thắt chặt sang nới lỏng thận trọng. Với 2 lần liên tục điều chỉnh giảm lãi suất cơ bản, lãi suất huy động và lãi suất cho vay của các ngân hàng đã được điều chỉnh về khoảng 12% và 16 - 18%.

Lúc này, trái phiếu chính phủ lại "lên ngôi", nhiều trái phiếu được giao dịch ở mức lợi suất 11 - 13%. Giá trái phiếu loại còn thời gian đáo hạn dưới 2 năm lên tới hơn 93.000 đồng/TP. Như vậy, so sánh với mức giá mua thời kỳ tháng 6, nhà đầu tư có cơ hội thu lãi khoảng 25%.

Theo ông Nguyễn Đoan Hùng - Phó chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, trên thị trường trái phiếu thứ cấp, nhà đầu tư thường là các ngân hàng thương mại và việc nhiều tổ chức tài chính bán tháo trái phiếu với giá thấp đã tạo điều kiện cho các ngân hàng mua lại với giá hời. Khi những ngân hàng mua lại trái phiếu với giá thấp hơn nhiều so với mệnh giá, thì họ đã được hưởng lãi cao, nhưng vẫn phòng ngừa được rủi ro, vì đây là một công cụ an toàn.

Theo ông Nguyễn Sơn - Trưởng Ban Phát triển thị trường (Ủy ban Chứng khoán Nhà nước), trái phiếu chính phủ đang được xem là một loại chứng khoán hấp dẫn đối với nhà đầu tư. Ông Sơn cho biết, Chính phủ sẽ có lộ trình cụ thể về phát hành trái phiếu Chính phủ thường xuyên để phục vụ đầu tư. Khi nhu cầu phát hành trái phiếu Chính phủ tăng lên, thị trường trái phiếu thứ cấp được hoàn chỉnh sẽ giúp tính thanh khoản tốt hơn.

N.P tổng hợp