Sáng nay, 25/11/2008, Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam – Marốc đã được tổ chức tại Hà Nội. Tham dự Diễn đàn, đại diện phía Việt Nam có ông Nguyễn Xuân Phúc – Bộ trưởng – Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ, TS Vũ Tiến Lộc – Chủ tịch VCCI; đại diện Marốc có Thủ tướng Abbas El Fassi, Bộ trưởng Bộ Ngoại thương Abdellatif Maazouz cùng hơn 100 doanh nghiệp của hai nước.
Phát biểu khai mạc diễn đàn, TS Vũ Tiến Lộc nhận định, quan hệ thương mại giữa Việt Nam và Marốc đang ngày càng tiến triển. Chỉ riêng 9 tháng đầu năm 2008, kim ngạch thương mại hai chiều đạt hơn 27 triệu USD, vượt cả năm 2007. Tuy nhiên kết quả này vẫn chưa tương xứng với tiềm năng của hai nước, giữa một bên là Marốc – nền kinh tế mới nổi, quốc gia có một trong những hải cảng lớn nhấn Châu Phi – và một bên là Việt Nam – nền kinh tế năng động thuộc khu vực ASEAN. “Chúng tôi hy vọng, Diễn đàn doanh nghiệp Việt Nam – Marốc hôm nay sẽ tạo ra những cơ hội cho doanh nghiệp hai bên tìm hiểu môi trường đầu tư, cơ hội hợp tác giữa hai bên” - TS Vũ Tiến Lộc nhấn mạnh – “Đoàn doanh nghiệp Marốc sang dự Diễn đàn lần này là những doanh nghiệp đầu ngành, tôi tin tưởng Diễn đàn nay sẽ mở ra cơ hội hợp tác mới giữa doanh nghiệp hai nước”.
Tại Diễn đàn, Bộ trưởng – Chủ nhiệm Nguyễn Xuân Phúc cũng nhận định: “Với tiềm năng phát triển kinh tế, du lịch, thị trường nội địa rộng lớn với hơn 80 triệu dân, thị trường liên thông với ASEAN, Trung Quốc, Việt Nam đang là điểm đến đầy hấp dẫn với nhiều nhà đầu tư quốc tế”. Bộ trưởng nói thêm, “chúng tôi hy vọng tại Diễn đàn này doanh nghiệp hai nước sẽ tìm kiếm được những cơ hội hợp tác lâu dài”.
Marốc là thị trường có tiềm năng phát triển trên một số lĩnh vực về nông nghiệp, khai khoáng, sản xuất hàng tiêu dùng, du lịch và đánh bắt hải sản. Bạn hàng thương mại truyền thống của Marốc hiện nay chủ yếu là các nước EU (chiếm 2/3 tổng kim ngạch xuất khẩu Marốc), tiếp đó là Mỹ và các nước trong khối Ả rập. Hai bạn hàng Châu Á quan trọng của Marốc là Trung Quốc và Nhật Bản.
Các mặt hàng xuất khẩu chính của Marốc gồm: Phốt phát, phân bón, thực phẩm, hàng may mặc, khoáng sản. Các mặt hàng nhập khẩu chính của Marốc gồm máy móc thiết bị, hàng tiêu dùng, dược phẩm, hàng điện tử, thực phẩm, nhiên liệu… tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Marốc năm 2007 là 4,25 tỷ USD, trong đó xuất khẩu đạt 12,75 tỷ USD và nhập khẩu là 28,5 tỷ USD). Đáng chú ý là Marốc thường xuyên rơi vào tình trạng nhập siêu. Kim ngạch xuất khẩu nhìn chung chỉ bằng 60 – 70 % kim ngạch nhập khẩu. Marốc được xem là một trong những thị trường nhập khẩu cà phê xanh tương đối lớn trên thế giới, trong đó 80% là cà phê robusta và 20% là cà phê arabica. Trung bình mỗi năm Marốc nhập khẩu khoảng 28.000 tấn.
Hiện nay, mặc dù quan hệ hợp tác song phương giữa Việt Nam và Marốc đã có những tiến triển nhưng trao đổi thương mai hai bên vẫn chưa tương xứng với tiềm năng. Những sản phẩm chủ yếu trong hoạt động thương mại hai bên vẫn là những sản phẩm Marốc nhập khẩu từ Việt Nam.
Hiện nay, các mặt hàng xuất khẩu chính của Việt Nam sang thị trường Marốc là cà phê, hàng điện tử, săm lốp cao su, dệt may, hạt tiêu, giày dép… Mặt hàng Việt Nam nhập khẩu từ Marốc là đá xây dựng, thép phế liệu, sản phẩm gỗ, phân bón, nguyên liệu chất dẻo…
Quan hệ thương mại giữa Việt Nam và Marốc trong năm 2003 đạt 6 triệu USD, năm 2004 là 8,5 triệu USD, năm 2005 là 8,8 triệu USD, năm 2006 là 10,7 triệu USD, năm 2007 là 27 triệu USD và riêng 9 tháng đầu năm 2008 đạt gần 28 triệu USD.
Phát biểu tại Diễn đàn, Thủ tướng Abbas El Fassi nhân định: “Thực trạng trao đổi thương mại này còn xa mới phản ánh được tiềm năng của hai nền kinh tế chúng ta. Chúng ta cần phải sáng tạo hơn, ở cấp nhà nước cũng như trong khu vực tư nhân, để tạo đà phát triển các mối quan hệ kinh tế và thương mại giữa hai nước”. Thủ tướng nói thêm: “Điều cần thiết hơn bao giờ hết, đó là thúc đẩy thành lập một hội đồng doanh nghiệp là diễn đàn dành cho các cuộc gặp gỡ trao đổi, cho phép chúng ta hiện thực hóa các dự án đầu tư và quan hệ đối tác trên các lĩnh vực”.
Hiện nay hai nước đã ký Hiệp định thương mại (2001); Hiệp định khung hợp tác kinh tế, văn hóa, khoa học và kỹ thuật; Nghị định thư hợp tác 2 Bộ Ngoại giao; Hiệp định về miễn thị thực cho người mang hộ chiếu ngoại giao, công vụ và đặc biệt; Bản ghi nhớ về hợp tác công nghiệp; Thỏa thuận hợp tác giữa Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) với Liên đoàn các Phòng Thương mại và Công nghiệp Marốc; Thỏa thuận giữa VCCI với Tổng Liên đoàn giới chủ Marốc (2004). Tháng 3/2008, kỳ họp thứ nhất Ủy Ban hỗn hợp Việt Nam – Marốc diễn ra tại Ra bát, Marốc, hai bên đã ký Biên bản kỳ họp này, trong đó đã đề ra nhiều biện pháp để thúc đẩy quan hệ hợp tác song phương trên nhiều lĩnh vực (tháng 5/2008).
Tại Diễn đàn, Thủ tướng Abbas El Fassi cũng bày tỏ tin tưởng vào mối quan hệ hữu nghị giữa hai nước. Thủ tướng nói: “Chuyến thăm Việt Nam của tôi và phát đoàn Marốc cùng đi với tôi hôm nay là một minh chứng cho mong muốn tiến xa hơn và tìm hiểu các con đường và cách thức nhằm xây dựng một mối quan hệ hợp tác đem lại lợi ích cho cả hai bên”.
Thủy Nguyên